Onlangs bezocht ik de, drukbezochte, boekpresentatie van een vroegere overbuurman in een gerenommeerde boekhandel na sluitingstijd. Gezellig geroezemoes van mensen die elkaar kenden als buurt- of vroegere streekgenoten, collega’s, vrienden en familie. Soms een vreugdekreet wanneer er sprake was van een onverwachte ontmoeting. Kortom de stemming zat er in, vergezeld van koffie of thee met een koekje en het vrolijke vooruitzicht van een glas wijn na de presentatie. De schrijver en zijn vrouw baadden zich in het warme bad van gemotiveerde en ook verwachtingsvolle bekenden.
Er was gekozen voor een interview met de schrijver. De interviewster was een oude bekende en iedereen zat er ontspannen bij. Hoewel ze allebei een eigen agenda hadden kwam het nergens tot verbale schermutselingen en werd de schrijver, uiteraard, uitgenodigd de titel van zijn boek, De Zwaaikom, te verklaren.
Zwaaikom, een nieuw woord in mijn vocabulaire.
Ik zat op het puntje van mijn stoel.
Een zwaaikom is een verbreding in rivier of kanaal om schepen, die langer zijn dan de breedte van het water, de ruimte te geven te kunnen keren.
Ik schoof nog verder naar het puntje van mijn stoel en lazerde er bijna vanaf. Gelukkig had ik mijn koffie al op en het koekje verorberd.
Een zwaaikom, wat een prachtige metafoor voor de omvang van je ego op de rivier van je mogelijkheden. Of de ruimte nemen voor een belangrijke beslissing, onder stoom(of meer eigentijds stand-by) blijven, en daarna weer volle kracht vooruit of het steven te wenden naar andere mogelijkheden. De zwaaikom als een oase van creatieve ruimte en keuzemogelijkheden in de kolkende stromingen van het dagelijkse bestaan of sleur.
Vervuld van deze heroïsche overpeinzingen ging ik geestdriftig op zoek naar de zwaaikommen in mijn leven. En ik herken er vele. Waar ik vroeger met een noodgang de koers van de rivier volgde lig ik steeds vaker in de luwte van de kom te luisteren naar het gekabbel van de goede raadgevingen, het getsjilp van de overdenkingen en het gebalsemien van de inzichtsprongen. Schoon verwijlen, ik denk er met genoegen aan terug.
Mijn favoriete zwaaikomervaring is toch wel: ‘ook als je er niet mee bemoeit, komt het goed’. En wat gaf en geeft dat een rust. Natuurlijk snel ik nog steeds met opgetrokken rokken naar en klamp ik me nog vaak vast aan de randen van de bekende valkuilen er al dan niet in donderend. Maar ook dat hoort erbij sus ik mezelf al peddelend in mijn privé zwaaikom. Al zwaaikommend, kijk het is al een werkwoord geworden, zwem ik kalme rondjes schoolslag en luister ik naar het getjoeketjoek van het bootje van mijn leven, in een wisselend tempo, soms even haperend en soms richting zwaaikom.
Ik hoor gelach en schrik. Ik heb toch niet in mezelf zitten praten maar gelukkig gaat het om een anekdote waarmee de schrijver zijn presentatie vrolijk lardeert. Ik ben weer in het nu. De interviewster is aan het afronden en nodigt ons van harte uit een glas wijn te pakken, het boek massaal in te slaan en te laten voorzien van een opdracht, persoonlijk door de schrijver zelf. Ik stortte mij in het gezellige gekout, dronk het glas wijn en voorzag me van het boek met, inderdaad, een persoonlijke opdracht.
Het weekend erop volgend las ik de Zwaaikom. Ik schoof er het zaterdagse cryptogram voor opzij, en dat zegt wat. Ik leefde mee met de hoofdpersoon, een foute jongen in meerdere opzichten, maar het menselijk falen was ook wel weer zo herkenbaar dat de romanticus in mij hoopte op een goede afloop.
Ik pak het nog maagdelijke cryptogram en bedenk wat een mooie cryptische omschrijving zou kunnen zijn.
‘Het heen weer krijgen in een poel van beschouwing’ lijkt me wel iets voor zoiets als een Zwaaikom.
NB: de situaties in dit schrijfseltje figureren en zijn uitsluitend te herleiden tot de fantasiewereld van de schrijvelaar. Maar…..toegegeven, het bezoeken van de presentatie en het lezen van het boek’ De Zwaaikom’ was een dankbare bron van inspiratie.